✦ تحلیل

جعل و تزویر عبارتند از: ساختن نوشته یا سند یا ساختن مهر یا امضای اشخاص رسمی یا غیررسمی خراشیدن یا تراشیدن یا قلم بردن یا الحاق یا محو یا اثبات یا سیاه کردن یا تقدیم یا تاخیر تاریخ سند نسبت بـه تاریخ حقیقی یا الصاق نوشته ای بـه نوشته دیگر یا بکار بردن مهر دیگری بدون اجازه صاحب آن و نظایر این ها بـه قصد تقلب.

✦ تحلیل

هر کس احکام یا امضاء یا مهر یا فرمان یا دستخط مقام رهبری و یا روسای سه قوه را بـه اعتبار مقام آنان جعل کند یا با علم بـه جعل یا تزویر استعمال نماید بـه حبس از سه تا پانزده سال محکوم خواهد شد.

✦ تحلیل

هر کس یکی از اشیای ذیل را جعل کند یا بـه علم بـه جعل یا تزویر استعمال کند یا داخل کشور نماید علاوه بر جبران خسارت وارده بـه حبس از یک تا ده سال محکوم خواهد شد:

1- احکام یا امضاء یا مهر یا دستخط معاون اول رییس جمهور یا وزراء یا مهر یا امضای اعضای شورای نگهبان یا نمایندگان مجلس شورای اسلامی یا مجلس خبرگان یا قضات یا یکی از روسا یا کارمندان و مسئولین دولتی از حیث مقام رسمی آنان.

2- مهر یا تمبر یا علامت یکی از شرکت ها یا مؤسسات یا ادارات دولتی یا نهادهای انقلاب اسلامی.

3- احکام دادگاه ها یا اسناد یا حواله های صادره از خزانه دولتی.

4- منگنه یا علامتی کـه برای تعیین عیار طلا یا نقره بکار می رود.

5- اسکناس رایج داخلی یا خارجی یا اسناد بانکی نظیر برات های قبول شده از طرف بانک ها یا چک های صادره از طرف بانک ها و سایر اسناد تعهدآور بانکی.

تبصره ـ هر کس عمدا و بدون داشتن مستندات و مجوز رسمی داخلی و بین المللی و بـه منظور القاء شبهه در کیفیت تولیدات و خدمات از نام و علائم استاندارد ملی یا بین المللی استفاده نماید بـه حداکثر مجازات مقرر در این ماده محکوم خواهد شد.

✦ تحلیل

هر کس اسکناس رایج داخلی یا خارجی یا اسناد بانکی نظیر برات های قبول شده از طرف بانک ها یا چک های صادره از طرف بانک ها و سایر اسناد تعهدآور بانکی و نیز اسناد یا اوراق بهادار یا حواله های صادره از خزانه را بـه قصد اخلال در وضع پولی یا بانکی یا اقتصادی یا برهم زدن نظام و امنیت سیاسی و اجتماعی جعل یا وارد کشور نماید یا با علم بـه مجعول بودن استفاده کند چنانچه مفسد و محارب شناخته نشود بـه حبس از پنج تا بیست سال محکوم می شود.

✦ تحلیل

هر کس مدارک اشتغال بـه تحصیل یا فارغ التحصیلی یا تاییدیه یا ریز نمرات تحصیلی دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالی و تحقیقاتی داخل یا خارج از کشور یا ارزشنامه های تحصیلات خارجی را جعل کند یا با علم بـه جعلی بودن آن را مورد استفاده قرار دهد علاوه بر جبران خسارت، بـه حبس از یک تا سه سال محکوم خواهد شد. در صورتی کـه مرتکب، یکی از کارکنان وزارتخانه ها یا سازمان ها و مؤسسات وابسته بـه دولت یا شهرداری ها یا نهادهای انقلاب اسلامی باشد یا بـه نحوی از انحاء در امر جعل یا استفاده از مدارک و اوراق جعلی شرکت داشته باشد بـه حداکثر مجازات محکوم می گردد.

✦ تحلیل

هر کس مهر یا منگنه یا علامت یکی از ادارات یا مؤسسات یا نهادهای عمومی غیردولتی مانند شهرداری ها را جعل کند یا با علم بـه جعل استعمال نماید علاوه بر جبران خسارت وارده بـه حبس از شش ماه تا سه سال محکوم خواهد شد.

✦ تحلیل

هر کس مهر یا منگنه یا علامت یکی از شرکتهای غیردولتی کـه مطابق قانون تشکیل شده است یا یکی از تجارتخانه ها را جعل کند یا با علم بـه جعل استعمال نماید علاوه بر جبران خسارت وارده بـه حبس از سه ماه تا دو سال محکوم خواهد شد.

✦ تحلیل

هر کس مهر یا تمبر یا علامت ادارات یا شرکت ها یا تجارتخانه های مذکور در مواد قبل را بدون مجوز بدست آورد و بـه طریقی کـه بـه حقوق و منافع آنها ضرر وارد آورد استعمال کند یا سبب استعمال آن گردد علاوه بر جبران خسارت وارده بـه دو ماه تا دو سال حبس محکوم خواهد شد.

✦ تحلیل

اشخاصی کـه مرتکب جرایم مذکور در مواد قبل شده اند هر گاه قبل از تعقیب بـه دولت اطلاع دهند و سایر مرتکبین را در صورت بودن معرفی کنند یا بعد از تعقیب وسایل دستگیری آنها را فراهم نمایند حسب مورد در مجازات آنان تخفیف داده می شود و یا از مجازات معاف خواهند شد.

✦ تحلیل

اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/30ـ هر یک از کارمندان و مسئولان دولتی کـه در اجرای وظیفه خود در احکام و تقریرات و نوشته ها و اسناد و سجلات و دفاتر و غیر آنها از نوشته ها و اوراق رسمی تزویر کند اعم از این کـه امضاء یا مهری را ساخته یا امضاء یا مهر یا خطوط را تحریف کرده یا کلمه ای ـ الحاق کند یا اسامی اشخاص را تغییر دهد علاوه بر مجازات های اداری و جبران خسارت وارده بـه حبس از یک تا پنج سال یا بـه پرداخت 165.000.000 تا 825.000.000 ریال جزای نقدی محکوم خواهد شد.

(مصوب 1399: 50/000/000 تا 25/000/0000)

✦ تحلیل

اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/30ـ اشخاصی کـه کارمند یا مسئول دولتی نیستند هر گاه مرتکب یکی از جرایم مذکور در ماده قبل شوند علاوه بر جبران خسارت وارده بـه حبس از شش ماه تا سه سال یا 165.000.000 تا 825.000.000 ریال جزای نقدی محکوم خواهند شد.

(مصوب 1399: 50/000/000 تا 25/000/0000 )

✦ تحلیل

اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/30ـ هر یک از کارکنان ادارات دولتی و مراجع قضایی و مامورین بـه خدمات عمومی کـه در تحریر نوشته ها و قراردادهای راجع بـه وظایفشان مرتکب جعل و تزویر شوند اعم از این کـه موضوع یا مضمون آن را تغییر دهند یا گفته و نوشته یکی از مقامات رسمی، مهر یا تقریرات یکی از طرفین را تحریف کنند یا امر باطلی را صحیح یا صحیحی را باطل یا چیزی را کـه بدان اقرار نشده است اقرار شده جلوه دهند علاوه بر مجازات های اداری و جبران خسارت وارده بـه حبس از یک تا پنج سال یا 165.000.000 تا 825.000.000 ریال جزای نقدی محکوم خواهند شد.

(مصوب 1399: 50/000/000 تا 25/000/0000)

✦ تحلیل

اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/30ـ هر کس اوراق مجعول مذکور در مواد (532)، (533) و (534) را با علم بـه جعل و تزویر مورد استفاده قرار دهد علاوه بر جبران خسارت وارده بـه حبس از شش ماه تا سه سال یا بـه 165.000.000 تا 825.000.000 ریال جزای نقدی محکوم خواهد شد.

(مصوب 1399: 50/000/000 تا 25/000/0000)

✦ تحلیل

اصلاح 1399/02/23 و 1403/03/30ـ هر کس در اسناد یا نوشته های غیررسمی جعل یا تزویر کند یا با علم بـه جعل و تزویر آنها را مورد استفاده قرار دهد علاوه بر جبران خسارت وارده بـه حبس از سه ماه تا یک سال یا بـه 82.500.000 تا 330.000.000 ریال جزای نقدی محکوم خواهد شد.(مصوب 1399: 25/000/000 تا 100/000/000)

✦ تحلیل

اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/30ـ عکسبرداری از کارت شناسایی، اوراق هویت شخصی و مدارک دولتی و عمومی و سایر مدارک مشابه در صورتی کـه موجب اشتباه با اصل شود باید ممهور بـه مهر یا علامتی باشد کـه نشان دهد آن مدارک رونوشت یا عکس می باشد، در غیر این صورت عمل فوق جعل محسوب می شود و تهیه کنندگان اینگونه مدارک و استفاده کنندگان از آنها بجای اصلی عالماً عامداً علاوه بر جبران خسارت بـه حبس از شش ماه تا دو سال و یا بـه 82.500.000 تا 330.000.000 ریال جزای نقدی محکوم خواهند شد.(مصوب 1399: 25/000/000 تا 100/000/000)

✦ تحلیل

اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/30ـ هر کس شخصاً یا توسط دیگری برای معافیت خود یا شخص دیگری از خدمت دولت یا نظام وظیفه یا برای تقدیم بـه دادگاه گواهی پزشکی بـه اسم طبیب جعل کند بـه حبس از شش ماه تا یکسال یا بـه 66.000.000 تا 230.000.000 ریال جزای نقدی محکوم خواهد شد.(مصوب 1399: 20/000/000 تا 70/000/000 )

✦ تحلیل

اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/30ـ هر گاه طبیب تصدیق نامه برخلاف واقع درباره شخصی برای معافیت از خدمت در ادارات رسمی یا نظام وظیفه یا برای تقدیم بـه مراجع قضایی بدهد بـه حبس از شش ماه تا دو سال یا بـه 82.500.000 تا 330.000.000 ریال جزای نقدی محکوم خواهد شد. و هر گاه تصدیق نامه مزبور بـه واسطه اخذ مال یا وجهی انجام گرفته علاوه بر استرداد و ضبط آن بـه عنوان جریمه، بـه مجازات مقرر برای رشوه گیرنده محکوم می گردد.(مصوب 1399: 25/000/000 تا 100/000/000)

✦ تحلیل

اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/30ـ برای سایر تصدیق نامه های خلاف واقع کـه موجب ضرر شخص ثالثی باشد یا آن کـه خسارتی بر خزانه دولت وارد آورد مرتکب علاوه بر جبران خسارت وارده بـه شلاق تا (74) ضربه یا بـه 26.400.000 تا 165.000.000 ریال جزای نقدی محکوم خواهد شد.(مصوب 1399: 8/000/000 تا 50/000/000)

✦ تحلیل

اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/30ـ هر کس بـه جای داوطلب اصلی هر یک از آزمون ها اعم از کنکور ورودی دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالی، دانش سراها، مراکز تربیت معلم، اعزام دانشجو بـه خارج از کشور یا امتحانات داخلی و نهایی واحدهای مزبور یا امتحانات دبیرستان ها، مدارس راهنمایی و هنرستان ها و غیره در جلسه امتحان شرکت نماید حسب مورد مرتکب و داوطلب علاوه بر مجازات اداری و انتظامی بـه 26.400.000 تا 82.500.000 ریال جزای نقدی محکوم خواهد شد.(مصوب 1399: 8/000/000 تا 25/000/000)

✦ تحلیل

منسوخ 1399/02/23 ـ مجازات شروع بـه جعل و تزویر در این فصل حداقل مجازات تعیین شده همان مورد خواهد بود.