✦ تحلیل

هر کس عمداً عمارت یا بنا یا کشتی یا هواپیما یا کارخانه یا انبار و بـه طور کلی هر محل مسکونی یا معد برای سکنی یا جنگل یا خرمن یا هر نوع محصول زراعی یا اشجار یا مزارع یا باغ های متعلق بـه دیگری را آتش بزند بـه حبس از دو تا پنج سال محکوم می شود.

تبصره 1 ـ اعمال فوق در این فصل در صورتی کـه بـه قصد مقابله با حکومت اسلامی باشد مجازات محارب را خواهد داشت.

تبصره 2 ـ منسوخ 1399/02/23 ـ مجازات شروع بـه جرایم فوق شش ماه تا دو سال حبس می باشد.

✦ تحلیل

اصلاح 1399/02/23 ـ هر کس سایر اشیاء منقول متعلق بـه دیگری را آتش بزند بـه حبس از سه ماه تا یک سال و شش ماه محکوم خواهد شد.

✦ تحلیل

اصلاح 1399/02/23 و 1403/03/30ـ هر کس عمداً اشیاء منقول یا غیر منقول متعلق بـه دیگری را تخریب نماید یا بـه هر نحو کلاً یا بعضاً تلف نماید و یا از کار اندازد بـه حبس از سه ماه تا یک سال و شش ماه، در صورتی کـه میزان خسارت وارده 330.000.000 ریال یا کمتر باشد بـه جزای نقدی تا دو برابر معادل خسارت وارده محکوم خواهد شد.(مصوب 1399: 100/000/000)

✦ تحلیل

هر گاه جرایم مذکور در مواد (676) و (677) بـه وسیله مواد منفجره واقع شده باشد مجازات مرتکب دو تا پنج سال حبس است.

✦ تحلیل

اصلاح 1399/02/23و 1403/03/30 ـ هر کس بـه عمد و بدون ضرورت حیوان حلال گوشت متعلق بـه دیگری یا حیواناتی کـه شکار آنها توسط دولت ممنوع اعلام شده است را بکشد یا مسموم یا تلف یا ناقص کند بـه حبس از چهل و پنج روز و دوازده ساعت تا سه ماه یا جزای نقدی از 50.000.000 تا 82.500.000 ریال محکوم خواهد شد.(مصوب 1399: 15/000/000 ریال تا 25/000/000)

✦ تحلیل

اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/30ـ هر کس بر خلاف مقررات و بدون مجوز قانونی اقدام بـه شکار یا صید حیوانات و جانوران وحشی حفاظت شده نماید بـه حبس از سه ماه تا سه سال و یا جزای نقدی از 66.000.000 تا 825.000.000 ریال محکوم خواهد شد.(مصوب 1399: 20/000/000 ریال تا 25/000/0000 )

✦ تحلیل

هر کس عالماً دفاتر و قباله ها و سایر اسناد دولتی را بسوزاند یا بـه هر نحو دیگری تلف کند بـه حبس از دو تا ده سال محکوم خواهد شد.

✦ تحلیل

اصلاح 1399/02/23 ـ هر کس عالماً هر نوع اسناد یا او راق تجارتی و غیر تجارتی غیر دولتی را کـه اتلاف آنها موجب ضرر غیر است بسوزاند یا بـه هر نحو دیگر تلف کند بـه حبس از چهل و پنج روز تا یک سال محکوم خواهد شد.

✦ تحلیل

هر نوع نهب و غارت و اتلاف اموال و اجناس و امتعه یا محصولات کـه از طرف جماعتی بیش از سه نفر بـه نحو قهر و غلبه واقع شود چنانچه محارب شناخته نشوند بـه حبس از دو تا پنج سال محکوم خواهند شد.

✦ تحلیل

اصلاح 1399/02/23 ـ هر کس محصول دیگری را بچراند یا تاکستان یا باغ میوه یا نخلستان کسی را خراب کند یا محصول دیگری را قطع و درو نماید یا بـه واسطه سرقت یا قطع آبی کـه متعلق بـه آن است یا با اقدامات و وسایل دیگر خشک کند یا باعث تضییع آن بشود یا آسیاب دیگری را از استفاده بیاندازد بـه حبس درجه شش و شلاق تا (74) ضربه محکوم می شود.

✦ تحلیل

اصلاح 1399/02/23 و 1403/03/30ـ هر کس اصله نخل خرما را بـه هر ترتیب یا هر وسیله بدون مجوز قانونی از بین ببرد یا قطع نماید بـه چهل و پنج روز تا سه ماه حبس یا از 50.000.000 تا 82.500.000 ریال جزای نقدی یا هر دو مجازات محکوم خواهد شد.(مصوب 1399: 15/000/000 تا 25/000/000)

✦ تحلیل

منسوخ 1399/06/19 ـ هر کس درختان موضوع ماده یک قانون گسترش فضای سبز را عالماً عامداً و بر خلاف قانون مذکور قطع یا موجبات از بین رفتن آنها را فراهم آورد علاوه بر جبران خسارت وارده حسب مورد بـه حبس تعزیری از شش ماه تا سه سال و یا جزای نقدی از سه میلیون تا هیجده میلیون ریال محکوم خواهد شد.

✦ تحلیل

هر کس در وسایل و تاسیسات مورد استفاده عمومی از قبیل شبکه های آب و فاضلاب، برق، نفت، گاز، پست و تلگراف و تلفن و مراکز فرکانس و ماکرئویو ( مخابرات) و رادیو و تلویزیون و متعلقات مربوط بـه آنها اعم از سد و کانال و انشعاب لوله کشی و نیروگاه های برق و خطوط انتقال نیرو و مخابرات ( کابل های هوایی یا زمینی یا نوری) و دستگاه های تولید و توزیع و انتقال آنها کـه بـه هزینه یا سرمایه دولت یا با سرمایه مشترک دولت و بخش غیردولتی یا توسط بخش خصوصی برای استفاده عمومی ایجاد شده و همچنین در علائم راهنمایی و رانندگی و سایر علائمی کـه بـه منظور حفظ جان اشخاص یا تامین تاسیسات فوق یا شوارع و جاده ها نصب شده است، مرتکب تخریب یا ایجاد حریق یا از کارانداختن یا هر نوع خرابکاری دیگر شود بدون آنکه منظور او اخلال در نظم و امنیت عمومی باشد بـه حبس از سه تا ده سال محکوم خواهد شد.

تبصره 1 ـ در صورتی کـه اعمال مذکور بـه منظور اخلال در نظم و امنیت جامعه و مقابله با حکومت اسلامی باشد مجازات محارب را خواهد داشت.

تبصره 2 ـ منسوخ 1399/02/23 ـ مجازات شروع بـه جرایم فوق یک تا سه سال حبس است.

✦ تحلیل

هر اقدامی کـه تهدید علیه بهداشت عمومی شناخته شود از قبیل آلوده کردن آب آشامیدنی یا توزیع آب آشامیدنی آلوده، دفع غیر بهداشتی فضولات انسانی و دامی و مواد زاید، ریختن مواد مسموم کننده در رودخانه ها، زباله در خیابان ها و کشتار غیرمجاز دام، استفاده غیرمجاز فاضلاب خام یا پس آب تصفیه خانه های فاضلاب برای مصارف کشاورزی ممنوع می باشد و مرتکبین چنانچه طبق قوانین خاص مشمول مجازات شدیدتری نباشند بـه حبس تا یک سال محکوم خواهند شد.

تبصره 1 ـ اصلاح 1376/05/08 ـ تشخیص این که اقدام مزبور تهدید علیه بهداشت عمومی و آلودگی محیط زیست شناخته می شود و نیز غیرمجاز بودن کشتار دام و دفع فضولات دامی و همچنین اعلام جرم مذکور حسب مورد بر عهده وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، سازمان حفاظت محیط زیست و سازمان دامپزشکی خواهد بود.

تبصره 2 ـ منظور از آلودگی محیط زیست عبارتست از پخش یا آمیختن مواد خارجی بـه آب یا هوا یا خاک یا زمین بـه میزانی کـه کیفیت فیزیکی، شیمیایی یا بیولوژیک آن را بطوری کـه بـه حال انسان یا سایر موجودات زنده یا گیاهان یا آثار یا ابنیه مضر باشد تغییر دهد.

✦ تحلیل

در تمام موارد مذکور در این فصل هر گاه حرق و تخریب و سایر اقدامات انجام شده منتهی بـه قتل یا نقص عضو یا جراحت و صدمه بـه انسانی شود مرتکب علاوه بر مجازات های مذکور حسب مورد بـه قصاص و پرداخت دیه و در هر حال بـه تادیه خسارات وارده نیز محکوم خواهد شد.