قانون وکالت مصوب 1315/11/25
فصل چهارم: در تعقیب و مجازات انتظامی وکلاء (46 - 55)
مرجع تحقیق و رسیدگی مقدماتی نسبت بـه شکایات واصله از وکلاء و تخلفات آنان دفتر بازرس و تشکیلات وکلاء عدلیه است و محاکمه انتظامی آنان در محکمه بعمل می آید مرکب از سه نفر عضوی کـه وزیر عدلیه از بین مامورین قضایی یا اداری عدلیه یا وکلا و یا بـه طور مختلط تعیین می کند. طرز تحقیق و رسیدگی مقدماتی و تجدیدنظر و مواعد محاکمه انتظامی وکلاء را وزارت عدلیه بـه موجب نظام نامه تعیین خواهد نمود ـ پارکه انتظامی وکلاء دفتر بازرس و تشکیلات وکلاء عدلیه است.
وزیر عدلیه می تواند پس از آنکه بـه وسیله دفتر بازرس و تشکیلات وکلاء عدلیه یا بـه وسیله کانون وکلاء و یا بـه وسایل دیگر از سوء اعمال و رفتار و تخلفات وکیلی مطلع شد امر بـه تعقیب انتظامی او بدهد و در موردی کـه اشتغال وکیل مزبور بـه وکالت تا تعیین تکلیف قطعی او منافی با حیثیت وکلاء و یا موجب ضرر بر خلاف حقی برای اشخاص باشد او را از شغل وکالت معلق دارد.
محکمه انتظامی وکلاء مکلف است پس از وصول اولین ادعا نامه انتظامی یا بـه تقاضای وزیر عدلیه علاوه بر رسیدگی انتظامی از جهت تخلف بـه صلاحیت اخلاق و لیاقت علمی و عملی وکیل مورد تعقیب نیز رسیدگی نماید جز در مورد وکلایی کـه دارای مدارک علمی یا پروانه درجه اول هستند کـه در این صورت رسیدگی بـه لیاقت علمی آن ها لازم نیست.
استرداد شکایت از وکیل و استعفای مشتکی عنه از شغل وکالت مانع تعقیب و رسیدگی انتظامی نیست لیکن استرداد شکایت موجب تخفیف مجازات است.
در صورتی کـه حضور وکیل برای رسیدگی مقدماتی انتظامی و یا محاکمه انتظامی لازم و احضار شده و بدون عذر موجه حاضر نگردیده یا در موعد مناسبی کـه برای او معین شده جواب کتبی استیضاح را ندهد وزارت عدلیه می تواند او را موقتا تا خاتمه رسیدگی از وکالت معلق نماید.
مجازات های انتظامی بقرار ذیل است:
1 ـ توبیخ شفاهی
2 ـ توبیخ کتبی با درج در پرونده
3 ـ توبیخ با درج در مجله رسمی
4 ـ ممنوعیت موقت از 3 ماه الی دو سال
5 ـ تنزل درجه
6 ـ محرومیت دائم از شغل وکالت. وزیر عدلیه می تواند در صورت احراز سوء اعمال و رفتار یا تخلفات وکیلی یکی از مجازات های انتظامی تا درجه 4 را درباره او مستقلا اعمال نماید و رای وزیر در این موضوع قابل شکایت نیست در صورتی کـه حکم مجازات از طرف محکمه صادر شود تا درجه 3 نسبت بـه محکوم علیه قطعی است.
محکمه تجدید نظر تشکیل می شود از یکنفر از اعضاء محکمه بدوی کـه بـه حکم قرعه انتخاب می شود و دو نفر از مستخدمین قضایی کـه همه ساله بـه طور ثابت از طرف وزارت عدلیه معین می شود.
وزیر عدلیه می تواند در صورتی کـه رفتار وکیلی موجب اختلال مهمی در جریان امور قضایی حوزه معینی باشد او را مادام کـه موجبات اختلال باقی است از اشتغال بـه امر وکالت در آن حوزه ممنوع نماید.
مرور زمان نسبت بـه تعقیب انتظامی وکلاء دو سال از تاریخ وقوع امر مستوجب تعقیب است در صورتی کـه وکیلی تعقیب شده باشد دو سال از تاریخ آخرین اقدام انتظامی است.
وکلاء معلق و اشخاص ممنوع الوکاله و بـه طور کلی هر شخصی کـه دارای پروانه وکالت نباشد از هرگونه تظاهر و مداخله در عمل وکالت ممنوع است اعم از اینکه عناوین تدلیس از قبیل مشاور حقوق و غیره اختیار کند یا اینکه بـه وسیله شرکت و سایر عقود یا عضویت در موسسات خود را اصیل در دعوی قلمداد نماید متخلف از 1 الی 6 ماه حبس تادیبی محکوم خواهد شد.
