قانون تعزیرات حکومتی امور بهداشتی و درمانی مصوب 1367/12/23
دارو (مواد 13 - 25)
دارو باید دارای پروانه ساخت یا مجوز ورود از طرف وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی باشد و عرضه و فروش داروی فاقد پروانه ساخت یا مجوز ورود از طرف داروخانه جرم محسوب شده و متخلّف به مجازات های زیر محکوم می گردد:
مرتبه اول ـ اخطار کتبی و جمع آوری دارو های غیرمجاز.
اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/20 ـ مرتبه دوم ـ جریمه نقدی تا مبلغ 23.000.000 ریال و انعکاس مراتب در پرونده.(مصوب 1399: 7/000/000)
مرتبه سوم ـ قطع سهمیه دارویی تا مدت سه ماه.
مرتبه چهارم ـ لغو موقت پروانه مسئولیت فنی تا مدت سه ماه.
داروخانه باید دارای پروانه تاسیس از طرف وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی باشد و تخلف از آن جرم محسوب شده و محل مذکور بلافاصله تعطیل می گردد.
عرضه و فروش دارو باید با حضور مسئول فنی انجام گیرد و تخلف از آن جرم محسوب شده و محل مذکور بلافاصله تعطیل می گردد.
مسئول فنی باید در ساعات مقرر در داروخانه حضور داشته باشد و تخلف از آن جرم محسوب شده و متخلّف به مجازات های زیر محکوم می گردد:
مرتبه اول ـ اخطار کتبی با درج در پرونده.
اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/20 ـ مرتبه دوم ـ جریمه نقدی تا مبلغ 23.000.000 ریال.(مصوب 1399: 7/000/000)
اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/20 ـ مرتبه سوم ـ جریمه نقدی تا مبلغ 46.000.000 ریال.(مصوب 1399: 14/000/000)
مرتبه چهارم ـ لغو موقت پروانه مسئولیت فنی تا مدت سه ماه.
داروخانه باید دارو را از شبکه های توزیع تعیین شده از سوی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی (شرکت های توزیع کننده دارو) تهیه و تدارک نماید. عدم رعایت ضوابط این ماده جرم محسوب شده و متخلّف به مجازات های زیر محکوم می گردد:
مرتبه اول ـ اخطار کتبی با درج در پرونده.
اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/20 ـ مرتبه دوم ـ جریمه نقدی تا مبلغ 82.500.000 ریال.(مصوب 1399: 25/000/000)
اصلاح 1403/03/20 ـ مرتبه سوم ـ جریمه نقدی تا مبلغ 82.500.000 و قطع سهمیه دارویی تا مدت سه ماه.(مصوب سابق: 500.000)
مرتبه چهارم ـ تعطیل موقت داروخانه تا مدت یک سال.
تبصره ـ مبادله دارو در حد متعارف مصرف یک روز بین داروخانه های یک شهر مشمول ضوابط فوق نخواهد بود.
در مناطقی که داروخانه منحصر به فرد باشد و داروخانه بر طبق مواد این قانون تا یک سال به تعطیل موقت تعزیر شود، پروانه تاسیس از متخلّف سلب و به فرد واجد شرایط دیگری واگذار می گردد و متخلّف تا پنج سال حق گرفتن مجدد پروانه تاسیس داروخانه را نخواهد داشت و به هر حال داروخانه نباید تعطیل گردد.
دارو باید در مقابل نسخه پزشک ارائه شود و ارایه آن بدون نسخه پزشک جرم محسوب شده و متخلّف به مجازات های زیر محکوم می شود:
مرتبه اول ـ تذکر کتبی.
مرتبه دوم ـ اخطار کتبی با درج در پرونده.
اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/20 ـ مرتبه سوم ـ جریمه نقدی تا مبلغ 11.500.000 ریال.(مصوب 1399: 3/500/000)
اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/20 ـ مرتبه چهارم ـ جریمه نقدی تا مبلغ 23.000.000 ریال.(مصوب 1399: 7/000/000)
مرتبه پنجم ـ قطع سهمیه دارویی تا مدت یک ماه.
تبصره ـ لیست اقلامی که ارائه آنها بدون نسخه پزشک مجاز میباشد از سوی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی اعلام می گردد.
دارو باید طبق قیمت رسمی برای مصرف کننده، به متقاضی ارائه شود و قیمت هر قلم از داروهای ارائه شده در نسخه درج شود و نسخه نیز به مهر داروخانه ممهور گردد و در مورد نسخ بیمه خدمات درمانی کپی نسخه (نسخه دوم) پس از درج قیمت مهر گردد. تخلف از این ماده جرم محسوب شده و متخلّف به مجازات های زیر محکوم می گردد:
الف ـ اصلاح 1399/11/08 ـ گران فروشی:
اصلاح 1403/03/20 ـ مرتبه اول ـ جریمه نقدی تا مبلغ 11.500.000 ریال.(مصوب 1399: 3/500/000)
اصلاح 1403/03/20 ـ مرتبه دوم ـ جریمه نقدی تا مبلغ 115.000.000 ریال و نصب پارچه به عنوان گران فروش.(مصوب 1399: 35/000/000)
اصلاح 1403/03/20 ـ مرتبه سوم ـ جریمه نقدی تا مبلغ 200.000.000 ریال و قطع سهمیه دارویی به مدت یکماه.(مصوب 1399: 60/000/000)
مرتبه چهارم ـ تعطیل داروخانه تا مدت یک سال.
ب ـ اصلاح 1399/11/08 ـ عدم درج قیمت در نسخ بیماران و ممهور ننمودن آنها:
مرتبه اول ـ تذکر کتبی.
مرتبه دوم ـ اخطار کتبی.
اصلاح 1403/03/20 ـ مرتبه سوم ـ جریمه نقدی تا مبلغ 11.500.000 ریال.(مصوب 1399: 3/500/000)
اصلاح 1403/03/20 ـ مرتبه چهارم ـ جریمه نقدی تا مبلغ 20.000.000 ر یال.(مصوب 1399: 6/000/000)
نگهداری و یا عرضه و یا فروش داروهای فاسد و یا تاریخ گذشته که بایستی معدوم شوند، جرم بوده و متخلّف به مجازات های زیر محکوم می شود:
الف ـ اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/20 ــ عرضه و نگهداری:
مرتبه اول ـ تذکر کتبی و جمع آوری داروهای فاسد و یا تاریخ گذشته.
مرتبه دوم ـ جریمه نقدی تا مبلغ 23.000.000 ریال و جمع آوری داروهای فاسد و یا تاریخ گذشته.(مصوب 1399: 7/000/000)
مرتبه سوم ـ قطع سهمیه دارویی تا مدت سه ماه.
مرتبه چهارم ـ تعطیل موقت تا شش ماه.
ب ـ اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/20 ـ فروش:(مصوب 1399: )
چنانچه در سایر قوانین مجازات های شدیدتری پیش بینی نشده باشد، علاوه بر جبران خسارت وارده به بیمار:
مرتبه اول ـ جریمه نقدی تا مبلغ 23.000.000 ریال و جمع آوری داروهای فاسد و یا تاریخ گذشته. (مصوب 1399: 7/000/000)
مرتبه دوم ـ جریمه نقدی تا مبلغ 82.500.000 ریال و قطع سهمیه دارویی تا مدت یک ماه.(مصوب 1399: 25/000/000)
مرتبه سوم ـ تعطیل داروخانه تا مدت یک سال.
در داروخانه نباید غیر از دارو، لوازم بهداشتی و آرایشی، شیر خشک، غذای کودک و لوازم مصرفی پزشکی مجاز، کالای دیگری به فروش برسد. تخلف از ضوابط این ماده جرم بوده و متخلّف به مجازات های زیر محکوم می شود:
مرتبه اول ـ تذکر کتبی.
مرتبه دوم ـ اخطار کتبی و درج در پرونده.
مرتبه سوم ـ جمع آوری کالاهای غیرمجاز.
اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/20 ـ مرتبه چهارم ـ جریمه نقدی تا مبلغ 23.000.000 ریال و ضبط کالاهای غیرمجاز به نفع دولت.(مصوب 1399: 7/000/000)
چنانچه داروخانه لوازم بهداشتی و آرایشی، شیرخشک، غذای کودک و لوازم مصرفی پزشکی مجاز را بیش از قیمت های تعیین شده عرضه نماید گران فروشی محسوب شده و متخلّف به مجازات های زیر محکوم می شود:
الف ـ اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/20 ـ گران فروشی تا مبلغ 2.000.000 ریال.(مصوب 1398: 1.000.000)
اصلاح 1403/03/20 ـ مرتبه اول ـ جریمه نقدی معادل مبلغ 3.300.000 ریال.(مصوب سابق: 10.000)
اصلاح 1403/03/20 ـ مرتبه دوم ـ جریمه نقدی معادل مبلغ 3.300.000 ریال و نصب پارچه در محل واحد به عنوان گران فروش.(مصوب سابق: 10.000)
اصلاح 1403/03/20 ـ مرتبه سوم ـ جریمه نقدی معادل مبلغ 3.300.000 ریال، نصب پارچه در محل واحد و معرفی از رسانه های گروهی به عنوان گران فروش.(مصوب سابق: 10.000)
ب ـ اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/20 ـ گران فروشی از مبلغ 2.000.000 تا 500.000.000 ریال:(مصوب 1399: 1/000/000)
اصلاح 1403/03/20 ـ مرتبه اول ـ جریمه نقدی از مبلغ3.300.000 ریال تا پنج برابر میزان گران فروشی.(مصوب سابق: 10.000)
اصلاح 1403/03/20 ـ مرتبه دوم ـ جریمه نقدی از مبلغ 3.300.000 ریال تا پنج برابر میزان گران فروشی و نصب پارچه در محل واحد به عنوان گران فروش.(مصوب سابق: 10.000)
اصلاح 1403/03/20 ـ مرتبه سوم ـ جریمه نقدی از مبلغ 3.300.000 ریال تا پنج برابر میزان گران فروشی، نصب پارچه در محل واحد و معرفی از رسانه های گروهی به عنوان گران فروش.(مصوب سابق: 10.000)
ج ـ اصلاح 1403/03/20 ـ گران فروشی از مبلغ بیش از 500.000 تا 5.000.000.000 ریال:(مصوب سابق: 500.000 تا 5.000.000)
مرتبه اول ـ جریمه نقدی از پنج تا هشت برابر میزان گران فروشی.
مرتبه دوم ـ جریمه نقدی از پنج تا هشت برابر میزان گران فروشی و نصب پارچه در محل واحد به عنوان گران فروش.
مرتبه سوم ـ جریمه نقدی از پنج تا هشت برابر میزان گران فروشی، نصب پارچه در محل واحد و معرفی از رسانه های گروهی به عنوان گران فروش.
د ـ اصلاح 1403/03/20 ـ گران فروشی بیش از 5.000.000.000 ریال:(مصوب سابق: 5.000.000)
مرتبه اول ـ جریمه نقدی از هشت تا ده برابر میزان گران فروشی.
مرتبه دوم ـ جریمه نقدی از هشت تا ده برابر میزان گران فروشی و نصب پارچه در محل واحد به عنوان گران فروش.
مرتبه سوم ـ جریمه نقدی از هشت تا ده برابر میزان گران فروشی، نصب پارچه در محل واحد و معرفی از رسانه های گروهی به عنوان گران فروش.
داروخانه موظف است کلیه کالاهای خریداری شده را مستمراً تا اتمام موجودی عرضه نماید و در صورت خودداری از عرضه به مجازات های زیر محکوم می شود:
مرتبه اول ـ اخطار کتبی با درج در پرونده و الزام به عرضه کالاها با قیمت تعیین شده.
اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/20 ـ مرتبه دوم ـ جریمه نقدی تا مبلغ 66.000.000 ریال.(مصوب 1399: 20.000.000)
مرتبه سوم ـ قطع سهمیه تا مدت سه ماه.
مرتبه چهارم ـ تعطیل موقت تا یک سال.
داروخانه موظف است طبق ساعات تعیین شده خدمات مربوطه را ارائه نماید مگر با دلیل موجه و یا با اطلاع کتبی و نظر سازمان منطقه ای بهداشت و درمان محل و در غیر این صورت متخلّف به مجازات های زیر محکوم می شود:
مرتبه اول ـ تذکر.
مرتبه دوم ـ اخطار کتبی با درج در پرونده.
اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/20 ـ مرتبه سوم ـ جریمه نقدی تا 3.300.000 ریال.(مصوب 1399: 1/000/000)
اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/20 ـ مرتبه چهارم ـ جریمه نقدی تا 5.000.000 ریال.(مصوب 1399: 1/500/000)
تبصره 1 ـ اصلاح 1399/11/08 و 1403/03/20 ـ در صورتی که داروخانه قبل از پایان ساعات تعیین شده از ارایه خدمات داروئی خودداری نماید، مرتبه اول تذکر، مرتبه دوم اخطار کتبی و درج در پرونده، مرتبه سوم جریمه نقدی تا 5.000.000 ریال و مرتبه چهارم جریمه نقدی تا 6.600.000 ریال.(مصوب 1399: مرتبه سوم 1.500.000 - مرتبه چهارم 2.000.000)
تبصره 2 ـ داروخانه های شبانه روزی در صورت عدم رعایت مفاد این ماده علاوه بر تعزیرات ذکر شده در مرتبه پنجم تا یک سال تعطیل خواهند شد.