آیین نامه قانون ثبت اسناد و املاک مصوب 1317/08/17
ماده 120
اصلاح 1380 ـ در مواردی کـه مالک بـه علت از بین رفتن یا گم شدن سند مالکیت تقاضای صدور المثنای سند مالکیت می نماید بایستی طریق از بین رفتن یا گم شدن سند را کتباً بـه اداره ثبت محل اعلام و استشهادیه ای (که نمونه آنرا سازمان ثبت اسناد و املاک کشور چاپ نموده و دو برگ برای تنظیم و تکمیل بـه درخواست کننده داده می شود)، مبنی بر شهادت و اظهار اطلاع حداقل سه نفر کـه هویت و امضاء آنها بـه گواهی یکنفر از شهود مذکور رسیده و هویت و امضاء نامبرده بـه گواهی نیروی انتظامی محل یا یکی از دفاتر اسناد رسمی رسیده باشد ضمیمه نماید. اداره ثبت پس از وصول درخواست نامه و برگ استشهاد باید نخست آنرا ثبت و در دفتر املاک منعکس کند و سپس مراتب را طی بخشنامه ای بـه دفاتر اسناد رسمی اعلام کند و در محل هائیکه از رایانه استفاده می شود صدور بخشنامه مزبور ضرورت نداشته و بایستی موضوع را بـه متصدی رایانه ابلاغ نمایند و پس از آن بـه هزینه درخواست کننده مراتب را یک نوبت در یکی از روزنامه های کثیرالانتشار یا یکی از روزنامه هائی کـه آگهی های ثبتی در آن درج می شود آگهی کند. در صورتی کـه تا ده روز از تاریخ انتشار آگهی اعتراضی نرسیده یا در صورت اعتراض اصل سند مالکیت یا سند معامله ارائه نشده باشد اداره ثبت اقدام بـه صدور المثنی سند مالکیت خواهد نمود و در مواردی هم کـه مندرجات صفحه یا صفحات سند مالکیت مفقود گردیده می بایست المثنی صادر گردد. سند مالکیت المثنی حاوی کلیه مندرجات سند مفقودی است. (ذکر اسناد شرطی و رهنی کـه فسخ و یا فک شده ضرورتی ندارد.) در آگهی کـه در روزنامه منتشر می شود باید مطالب زیر قید شود: 1 ـ نام و نام خانوادگی مالک. 2 ـ شماره پلاک و بخش و محل وقوع ملک. 3 ـ خلاصه ادعای از بین رفتن یا گم شدن سند مالکیت. 4 ـ معاملاتی کـه بـه حکایت سوابق ثبتی و اظهار مالک مستند بـه سند رسمی در سند مالکیت نوشته شده است. 5 ـ تذکر بـه اینکه هرکس نسبت بـه ملک مورد آگهی معامله ای کرده کـه در قسمت 4 ذکر نشده یا مدعی وجود سند مالکیت نزد خود می باشد باید تا ده روز پس از انتشار آگهی بـه ثبت محل مراجعه و اعتراض خود را ضمن ارائه اصل سند مالکیت یا سند معامله تسلیم نماید و اگر ظرف مهلت مقرر اعتراضی نرسد و یا در صورت اعتراض اصل سند مالکیت یا سند معامله ارائه نشود اداره ثبت المثنای سند مالکیت را طبق مقررات صادر و بـه متقاضی تسلیم خواهد کرد. (در صورت ارائه سند مالکیت یا سند معامله صورتمجلس مبنی بر وجود آن نزد معترض در دو نسخه تنظیم و یک نسخه آن بـه متقاضی المثنی تسلیم و اصل سند بـه ارائه دهنده مسترد می شود.) در صورتی کـه در آگهی مذکور اشتباهی رخ دهد تشخیص اشتباه و صدور دستور رفع اشتباه بـه عهده مسؤول اداره کل ثبت اسناد و املاک استان مربوط خواهد بود. تبصره 1 ـ اصلاح 1380 ـ اداره ثبت مکلف است هنگام صدور المثنی سند مالکیت مراتب را بـه دفاتر حوزه خود کتباً اعلام و متذکر شود کـه هر موقع نسبت بـه پلاک موضوع المثنی سند مالکیت بخواهند هرگونه سند معامله ای تنظیم نمایند (اعم از اینکه بـه استناد اصل سند مالکیت باشد یا المثنی) جریان ثبتی ملک را استعلام و سپس در صورت نبودن مانع اقدام بـه تنظیم و ثبت معامله کنند هر یک از دفترخانه ها مکلفند دفتری برای ثبت شماره پلاک این قبیل املاک داشته باشند کـه در موقع تنظیم اسناد بـه آن مراجعه نموده در صورتی کـه مورد معامله از املاکی باشد کـه نسبت بـه آن سند مالکیت المثنی صادر شده باید قبلاً جریان ثبتی ملک را استعلام و در صورت نبودن مانعی اقدام بـه تنظیم سند بنمایند و در محل هائی کـه از رایانه استفاده می شود نیاز بـه اعلام موضوع بـه دفاتر اسناد رسمی نمی باشد ولی دفاتر با توجه بـه سند مالکیت المثنی در موقع انجام معامله باید جریان ثبتی را استعلام و سپس در صورت نبودن مانع اقدام بـه تنظیم و ثبت معامله نمایند. تخلف از رعایت دستور فوق مستلزم کیفر درجه سه بـه بالا مقرر در ماده 38 قانون دفاتر اسناد رسمی است. تبصره 2 ـ اصلاح 1380 ـ در مواردی کـه سند مالکیت در ید ثالث بوده و دادگاه حکم بـه استرداد آن می دهد و با صدور اجرائیه نیز استرداد سند مالکیت مقدور نمی شود مالک می تواند با اخذ گواهی از دادگاه صادر کننده حکم و تسلیم آن بـه اداره ثبت مربوطه تقاضای صدور سند مالکیت المثنی بنماید. در این مورد ارائه فرم استشهاد و انتشار آگهی فقدان سند مالکیت ضرورت نداشته اداره ثبت باید با رعایت تبصره یک طبق گواهی دادگاه مبادرت بـه صدور المثنی بنماید. تبصره 3 ـ اصلاح 1380 ـ هرگاه بعضی از ورثه با تسلیم رونوشت گواهی انحصار وراثت و سایر مدارک ضروری صدور سند مالکیت سهمیه خود را از ماترک مورث تقاضا نمایند و اعلام بدارند کـه سند مالکیت مورث نزد احد از وراث است کـه از ابراز و تسلیم آن بـه وارث یا اداره ثبت خودداری می نماید اداره ثبت مکلف است پس از اخطار بـه شخص مذکور و انقضاء مدت ده روز از تاریخ ابلاغ اخطاریه مراتب را یکبار در یکی از روزنامه های کثیرالانتشار آگهی نماید. چنانچه دارنده سند مالکیت بدون مجوز قانونی ظرف مهلت معین شده در آگهی، سند مورد مطالبه را تسلیم ننماید سند مالکیت وراث متقاضی را با رعایت کلیه مقررات قانونی صادر و تسلیم خواهد کرد و بلافاصله طی بخشنامه ای بـه کلیه دفاتر اسناد رسمی اعلام خواهد نمود کـه هر موقع سند مورث ابراز گردید آنرا اخذ و برای اقدام بـه اداره ثبت ارسال دارند تبصره 4 ـ الحاق 1380 ـ در مواردی کـه سند مالکیت بنام دولت صادر گردیده و یا سند مالکیت بنام دیگری صادر و بعداً بـه دولت منتقل شده باشد و مرجع ذیربط بـه علت از بین رفتن یا گم شدن سند مالکیت مربوطه با گواهی وزارت دارائی و امور اقتصادی تقاضای صدورالمثنای سند مالکیت مفقوده را می نماید از شمول این ماده مستثنی است. تبصره 5 ـ الحاق 1380 ـ هرگاه بـه علت ریختن جوهر یا سوختگی یا پارگی و یا جهات دیگری قسمتی از سند مالکیت از بین رفته باشد و یا قابل استفاده نباشد اداره ثبت با انجام تشریفات مقرر در این ماده اقدام بـه صدور المثنای سند مالکیت خواهد نمود و سند مالکیت ناقص را باطل و در پرونده بایگانی می نماید. تبصره 6 ـ الحاق 1380 ـ در صورت اعلام کتبی مالک مبنی بر پیدا شدن سند مالکیت اولیه چنانچه با سند مالکیت المثنی معامله ای انجام نشده باشد سند مالکیت المثنی باطل و مراتب پیرو بخشنامه مربوط بـه دفاتر اسناد رسمی تابعه اعلام گردد و چنانچه با سند مالکیت المثنی معامله ای انجام شده باشد سند مالکیت اصلی اخذ و پس از ابطال در پرونده ثبتی مربوط ضبط گردد.
