✦ تحلیل

هر گونه اختلاف فردی بین کارفرما و کارگر یا کار آموز کـه ناشی از اجرای این قانون و سایر مقررات کار، قرارداد کار آموزی، موافقت نامه های کارگاهی یا پیمان های دسته جمعی کار باشد، در مرحله اول از طریق سازش مستقیم بین کارفرما و کارگر یا کار آموز و یا نمایندگان آن ها در شورای اسلامی کار و در صورتی کـه شورای اسلامی کار در واحدی نباشد، از طریق انجمن صنفی کارگران و یا نماینده قانونی و کارگران و کارفرما حل و فصل خواهد شد و در صورت عدم سازش از طریق هیات های تشخیص و حل اختلاف بـه ترتیب آتی رسیدگی و حل و فصل خواهد شد.

✦ تحلیل

اصلاح 1390 ـ هیات تشخیص مذکور در این قانون از افراد ذیل تشکیل می شود:

1 ـ یک نفر نماینده وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی

2 ـ یک نفر نماینده کارگران بـه انتخاب کانون هماهنگی شورا های اسلامی کار استان.

3 ـ یک نفر نماینده مدیران صنایع بـه انتخاب کانون انجمن های صنفی کارفرمایان استان در صورت لزوم و با توجه بـه میزان کار هیات ها، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی می تواند نسبت بـه تشکیل چند هیات تشخیص در سطح هر استان اقدام نماید.

تبصره ـ کارگری کـه مطابق نظر هیات تشخیص باید اخراج شود، حق دارد نسبت بـه این تصمیم بـه هیات حل اختلاف مراجعه و اقامه دعوی نماید.

✦ تحلیل

رای هیات های تشخیص پس از 15 روز از تاریخ ابلاغ آن لازم الاجراء می گردد و در صورتی کـه ظرف مدت مذکور یکی از طرفین نسبت بـه رای مزبور اعتراض داشته باشد اعتراض خود را کتبا بـه هیات حل اختلاف تقدیم می نماید و رای هیات حل اختلاف پس از صدور قطعی و لازم الاجراء خواهد بود. نظرات اعضاء هیات بایستی در پرونده درج شود.

✦ تحلیل

اصلاح 1390 ـ هیات حل اختلاف استان از سه نفر نماینده کارگران بـه انتخاب کانون هماهنگی شورا های اسلامی کار استان یا کانون انجمن های صنفی کارگران و یا مجمع نمایندگان کارگران واحد های منطقه و سه نفر نماینده کارفرمایان بـه انتخاب مدیران واحد های منطقه و سه نفر نماینده دولت (مدیر کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی، فرماندار و رییس دادگستری محل و یا نمایندگان آن ها) برای مدت 2 سال تشکیل می گردد. در صورت لزوم و با توجه بـه میزان کار هیات ها، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی می تواند نسبت بـه تشکیل چند هیات حل اختلاف در سطح استان اقدام نماید.

✦ تحلیل

هیات های حل اختلاف با توجه بـه حجم کار و ضرورت بـه تعداد لازم در محل واحدهای کار و امور اجتماعی و حتی الامکان خارج از وقت اداری تشکیل خواهد شد.

✦ تحلیل

هیات های حل اختلاف از طرفین اختلاف برای حضور در جلسه رسیدگی کتبا دعوت می کنند. عدم حضور هر یک از طرفین یا نماینده تام الاختیار آن ها مانع رسیدگی و صدور رای توسط هیات نیست، مگر آنکه هیات حضور طرفین را ضروری تشخیص دهد. در این صورت فقط یک نوبت تجدید دعوت می نماید. در هر حال هیات حتی الامکان ظرف مدت یکماه پس از وصول پرونده، رسیدگی و رای لازم را صادر می نماید.

✦ تحلیل

هیات های حل اختلاف می توانند در صورت لزوم از مسئولین و کارشناسان انجمنها و شورا های اسلامی واحدهای تولیدی، صنعتی، خدماتی و کشاورزی دعوت بعمل آورند و نظرات و اطلاعات آنان را در خصوص موضوع، استماع نمایند.

✦ تحلیل

اصلاح 1390 ـ مقررات مربوط بـه انتخاب اعضاء هیات های تشخیص و حل اختلاف و چگونگی تشکیل جلسات آن ها توسط شورای عالی کار تهیه و بـه تصویب وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی خواهد رسید.

✦ تحلیل

در صورتی کـه هیات حل اختلاف، اخراج کارگر را غیر موجه تشخیص داد، حکم بازگشت کارگر اخراجی و پرداخت حق السعی او را از تاریخ اخراج صادر می کند و در غیر اینصورت (موجه بودن اخراج) کارگر، مشمول اخذ حق سنوات بـه میزان مندرج در ماده 27 این قانون خواهد بود.

تبصره ـ چنانچه کارگر نخواهد بـه واحد مربوط باز گردد، کارفرما مکلف است کـه بر اساس سابقه خدمت کارگر بـه نسبت هر سال 45 روزمزد و حقوق بـه وی بپردازد.

✦ تحلیل

اصلاح 1390 ـ آراء قطعی صادره از طرف مراجع حل اختلاف کار، لازم الاجراء بوده و بوسیله اجرای احکام دادگستری بـه مورد اجراء گذارده خواهد شد. ضوابط مربوط بـه آن بـه موجب آیین نامهی خواهد بود کـه بـه پیشنهاد وزراتین تعاون، کار و رفاه اجتماعی و دادگستری بـه تصویب هیات وزیران می رسد.