آیین نامه اجرای مفاد اسناد رسمی لازم الاجراء و طرز رسیدگی به شکایت از عملیات اجرایی مصوب 1387/06/11

بازداشت اموال غیر منقول اعم از اصل و مازاد بـه نحوی کـه در مواد 41 و 42 این آئین نامه مقرر است بـه عمل می آید و مامور اجراء صورتی کـه حاوی مراتب ذیل باشد روی نمونه چاپی برای اموال بازداشت شده ترتیب خواهد داد:

الف ـ تاریخ و مفاد اجرائیه.

ب ـ محل وقوع ملک در شهرستان و بلوک و بخش و کوی و کوچه و شماره ملک، اگر داشته باشد.

ج ـ حدود چهارگانه ملک و توصیف اجمالی آن.

د ـ مساحت تخمینی ملک.

هـ ـ مشخصات دیگر از قبیل این کـه مشتمل بر چند قسمت است در صورتی کـه خانه مسکونی باشد و یا مشتمل بر چند ابنیه و متعلقات است. در صورتی کـه ملک مزروعی باشد علاوه بر مراتب فوق باید متعلقات آن از قبیل گاو و ماشین آلات و توضیحات دیگری کـه در تسهیل فروش ملک موثر باشد در صورت مزبور قید شود.

هر گاه حدود یا قسمتی از ملک متنازع فیه باشد مراتب در صورت مجلس قید شده و تصریح می شود کـه طرف منازعه کیست و در کجا تحت رسیدگی است.

اجراء مکلف است فوراً بازداشت را بـه متعهد ابلاغ و بـه ثبت محل اطلاع داده و صورت وضعیت و جریان ثبتی ملک مورد بازداشت را از اداره ثبت بخواهد، اداره نامبرده در صورتی کـه ملک ثبت شده باشد در دفتر املاک توقیف شده (دفتر بازداشتی) و در ستون ملاحظات دفتر ثبت املاک، بازداشت را یادداشت می نماید و اگر ملک بـه موجب دفتر املاک و محتویات پرونده ثبتی متعلق بـه غیر باشد و انتقال آن بـه متعهد محرز نباشد، ثبت محل فوراً مراتب را بـه اجرا اطلاع می دهد و اجراء از آن رفع بازداشت می کند.

هر گاه ملک مورد بازداشت ثبت نشده باشد مطابق شقوق ذیل رفتار خواهد شد:

1 ـ هر گاه ملک مزبور از طرف متعهد تقاضای ثبت شده و طبق سند رسمی بـه غیر منتقل نشده باشد و یا اینکه مجهول المالک باشد، بازداشت در دفتر بازداشتی قید و در پرونده ثبتی یادداشت می شود.

2 ـ هر گاه نسبت بـه ملک از طرف کسی دیگر تقاضای ثبت شده و بـه متعهد هم منتقل نشده باشد یا اینکه اساساً مورد بازداشت جزو نقاطی کـه بـه ثبت عمومی گذارده شده نباشد، مراتب بـه اجرا اطلاع داده می شود.

پس از ابلاغ بازداشت نامه بـه صاحب مال، نقل و انتقال از طرف صاحب مال نسبت بـه مال بازداشت شده ممنوع است و ترتیب اثر نسبت بـه انتقال بعد از بازداشت مادام کـه بازداشت باقی است، داده نمی شود (هر چند کـه انتقال با سند رسمی بـه عمل آمده باشد) مگر در صورت اجازه کسی کـه مال برای حفظ حق او بازداشت شده است کـه در این صورت باید اشخاص ذی نفع تکلیف ادامه بازداشت ملک یا رفع آن را معین کنند.

بازداشت مال غیر منقول ثبت نشده بـه نام مدیون کـه در تصرف مالکانه غیر است ولو اینکه متعهدله مدعی مالکیت متعهد و یا خود متعهد مدعی مالکیت آن باشد مادام کـه این ادعا بـه موجب حکم نهایی بـه اثبات نرسیده ممنوع است و در مورد املاکی کـه در دفتر املاک بـه ثبت رسیده و بـه موجب آن ملک متعهد شناخته می شود، ادعای شخص ثالث اگر چه متصرف آن باشد مسموع نبوده و آن ملک مال متعهد شناخته شده و بازداشت می شود.

بازداشت مال غیر منقولی کـه نسبت بـه منافع آن تعهدی بـه نفع غیر نشده است مستلزم بازداشت منافع آن است مگر اینکه حاجت بـه بازداشت منفعت نباشد. در این صورت باید مراتب در صورت مجلس منعکس شود.

در بازداشت محصول املاک مزروعی دخالت مامور اجراء در محصول تا موقع برداشت و تعیین سهم متعهد ممنوع است ولی مامور اجراء باید برای جلوگیری از تفریط، نظارت و مراقبت کامل نماید.

در دو مورد زیر متعهد می تواند در ظرف مدت بازداشت مال منقول و یا غیر منقول بازداشت شده را با اطلاع مامور اجرا بفروشد یا وثیقه بدهد.

الف ـ در مواردی کـه قبلاً و لااقل در حین وقوع معامله مبلغی را کـه مال برای استیفای آن بازداشت شده است نقداً تادیه کند در این صورت پس از استیفای حق متعهدله و هزینه اجراء بلافاصله رفع بازداشت خواهد شد.

ب ـ در صورت رضایت کتبی متعهدله در فروش یا وثیقه دادن مال توسط خود متعهد.

مال غیر منقول بعد از بازداشت موقتاً در تصرف مالک باقی می ماند و متعهد مکلف است مال غیر منقول را موافق صورت تحویل گرفته و مطابق آن تحویل دهد.

در صورت بازداشت منافع مال غیر منقول یا بازداشت محصول درو شده از نظر تعیین حافظ و سایر موارد، تابع این آئین نامه خواهد بود.

هر گاه شخص ثالث نسبت بـه مال بازداشت شده (اعم از منقول و یا غیر منقول) اظهار حقی نماید در موارد زیر از مزایده خودداری می شود:

1 ـ در موردی کـه متعهدله اعتراض شخص ثالث را قبول کند.

2 ـ در موردی کـه شخص ثالث سند رسمی مقدم بر تاریخ بازداشت ارائه کند مبنی بر اینکه مال مورد بازداشت بـه او منتقل شده و یا رهن یا وثیقه طلب اوست.

3 ـ در صورتی کـه مال قبل از تاریخ بازداشت بـه موجب قرار تامین یا دستور اجرای دادگاه یا اجرای ثبت بابت طلب معترض توقیف شده باشد.

4 ـ هر گاه شخص ثالث حکم دادگاه اعم از قطعی یا غیر قطعی بر حقانیت خود ارائه کند.

5 ـ در صورتی کـه قبل از بازداشت از معترض قبول تقاضای ثبت بـه عنوان ملکیت یا وقفیت شده باشد.

6 ـ در موردی کـه بر اثر شکایت معترض موضوع قابل طرح در هیات نظارت یا شورای عالی ثبت تشخیص شده باشد. درمورد بندهای 1و 2 و نیز در مورد بند 4 در صورت وجود حکم قطعی از مال رفع بازداشت می شود و در سایر موارد ادامه عملیات اجرایی موکول بـه اتخاذ تصمیم نهایی علیه معترض در مراجع مربوط خواهد بود. متعهدله می تواند از مال مورد بازداشت صرفنظر کرده و درخواست بازداشت اموال دیگر متعهد را بکند.

تبصره 1 ـ در صورتی کـه هر یک از موارد مذکور در این ماده پس از انجام مزایده و قبل از صدور سند انتقال یا تحویل مال منقول تحقق یابد اداره ثبت صورت مجلس مزایده را ابطال و سپس بـه ترتیب مقرر در ماده فوق عمل خواهد کرد.

تبصره 2 ـ در صورتی کـه مشخصات مال مورد مزایده با مفاد سند یا حکم مستند شخص ثالث تطبیق نکند اعتراض او مانع عملیات اجرایی نیست و شخص ثالث می تواند بـه دادگاه مراجعه نماید.

متعهدله می تواند ملک درخواست ثبت نشده متعهد را برای استیفای طلب خود معرفی کند در این صورت پس از مزایده و انقضاء مهلت قانونی برابر مقررات جاری اداره ثبت بـه برنده مزایده سند انتقال می دهد و در آگهی و صورت جلسه و سند انتقال قید می شود کـه چون در مورد ملک درخواست ثبت نشده اداره ثبت تکلیفی برای تحویل مورد انتقال ندارد و نیز مسئولیتی از جهت اشکالاتی کـه ممکن است در حین پذیرش تقاضای ثبت و یا بعد از آن از جهت اعتراض و غیره پیش آید، نخواهد داشت. انتقال گیرنده برابر مقررات جاری بایستی برای درخواست ثبت مراجعه کند و باید کلیه هزینه های مربوط بـه اقدامات اجرایی را کـه از جهت توقیف ملک بـه وجود آمده بپردازد و پرونده اجرایی قبلی برابر مقررات تعقیب خواهد شد.

تبصره ـ معرفی ملک مجهول قبل از پذیرش تقاضای ثبت از جانب متعهد قبول نمی شود.