✦ تحلیل

قرارداد کار بـه یکی از طرق زیر خاتمه می یابد:

الف ـ فوت کارگر.

ب ـ بازنشستگی کارگر.

ج ـ از کار افتادگی کلی کارگر.

د ـ انقضاء مدت در قرارداد های کار با مدت موقت و عدم تجدید صریح یا ضمنی آن

هـ ـ پایان کار در قرارداد هایی کـه مربوط بـه کار معین است.

و ـ استعفای کارگر.

ز ـ الحاق (قانون رفع موانع تولید رقابت پذیر 1394/02/01) ـ فسخ قرارداد بـه نحوی کـه در متن قرارداد پیش بینی گردیده است.

ح ـ الحاق (قانون رفع موانع تولید رقابت پذیر 1394/02/01) ـ بـه منظور جبران کاهش تولید ناشی از ساختار قدیمی، کارفرمایان می توانند بر مبنای نوآوری ها و فناوری های جدید و افزایش قدرت رقابت پذیری تولید، اصلاح ساختار انجام دهند، در آن صورت وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی مکلف است طبق قرارداد سه جانبه (تشکل کارگری کارگاه، کارفرما و اداره تعاون و کار و رفاه اجتماعی محل) کارگران کارگاه را بـه مدت شش تا دوازده ماه تحت پوشش بیمه بیکاری قرار دهد و بعد از اصلاح ساختار، کارگران را بـه میزان ذکر شده در قرارداد سه جانبه بـه محل کار برگرداند و یا کارفرمایان می توانند مطابق مفاد ماده 9 قانون تنظیم بخشی از مقررات تسهیل و نوسازی صنایع کشور و اصلاح ماده 113 قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوب 1382/05/26 و اصلاحات بعدی آن و قانون بیمه بیکاری مصوب 1369/06/26 عمل کنند.

تبصره ـ کارگری کـه استعفاء می کند موظف است یک ماه بـه کار خود ادامه داده و بدوا استعفای خود را کتبا بـه کارفرما اطلاع دهد و در صورتی کـه حداکثر ظرف مدت 15 روز انصراف خود را کتبا بـه کار فرما اعلام نماید استعفای وی منتفی تلقی می شود و کارگر موظف است رونوشت استعفاء و انصراف از آن را بـه شورای اسلامی کارگاه و یا انجمن صنفی و یا نماینده کارگران تحویل دهد.

✦ تحلیل

در پایان کار، کلیه مطالباتی کـه ناشی از قرارداد کار و مربوط بـه دوره اشتغال کارگر در موارد فوق است، بـه کارگر و در صورت فوت او بـه وارث قانونی وی پرداخت خواهد شد.

تبصره ـ تا تعیین تکلیف وراث قانونی و انجام مراحل اداری و برقراری مستمری توسط سازمان تامین اجتماعی، این سازمان موظف است نسبت بـه پرداخت حقوق متوفی بـه میزان آخرین حقوق دریافتی بـه طور علی الحساب و بـه مدت سه ماه بـه عائله تحت تکفل وی اقدام نماید.

✦ تحلیل

کارگر از لحاظ دریافت حقوق یا مستمری های ناشی از فوت، بیماری، بازنشستگی، بیکاری، تعلیق، از کارافتادگی کلی و جزیی و یا مقررات حمایتی و شرایط مربوط بـه آن ها تابع قانون تامین اجتماعی خواهد بود.

✦ تحلیل

در صورت خاتمه قرارداد کار، کار معین یا مدت موقت، کارفرما مکلف است بـه کارگری کـه مطابق قرارداد، یکسال یا بیشتر، بـه کار اشتغال داشته است برای هر سال سابقه، اعم از متوالی یا متناوب بر اساس آخرین حقوق مبلغی معادل یکماه حقوق بـه عنوان مزایای پایان کار بـه وی پرداخت نماید.

✦ تحلیل

هر گاه قرارداد کار برای مدت موقت و یا برای انجام کار معین، منعقد شده باشد هیچ یک از طرفین بـه تنهایی حق فسخ آنرا ندارد.

تبصره ـ رسیدگی بـه اختلافات ناشی از نوع این قرارداد ها در صلاحیت هیات های تشخیص و حل اختلاف است.

✦ تحلیل

هر نوع تغییر عمده در شرایط کار کـه برخلاف عرف معمول کارگاه و یا محل کار باشد پس از اعلام موافقت کتبی اداره کار و امور اجتماعی محل، قابل اجراست.

در صورت بروز اختلاف، رای هیات حل اختلاف قطعی و لازم الاجرا است.

✦ تحلیل

هر گاه کارگر در انجام وظائف محوله قصور ورزد و یا آیین نامه های انضباطی کارگاه را پس از تذکرات کتبی نقض نماید کارفرما حق دارد در صورت اعلام نظر مثبت شورای اسلامی کار علاوه بر مطالبات و حقوق معوقه بـه نسبت هر سال سابقه کار معادل یک ماه آخرین حقوق کارگر را بـه عنوان «حق سنوات» بـه وی پرداخته و قرارداد کار را فسخ نماید.

در واحد هایی کـه فاقد شورای اسلامی کار هستند نظر مثبت انجمن صنفی لازم است و در هر مورد از موارد یاد شده اگر مساله با توافق حل نشد بـه هیات تشخیص ارجاع و در صورت عدم حل اختلاف از طریق هیات حل اختلاف رسیدگی و اقدام خواهد شد. در مدت رسیدگی مراجع حل اختلاف، قرارداد کار بـه حالت تعلیق در می آید.

تبصره 1 ـ کارگاه هایی کـه مشمول قانون شورای اسلامی کار نبوده و یا شورای اسلامی کار و یا انجمن صنفی در آن تشکیل نگردیده باشد یا فاقد نماینده کارگر باشند اعلام نظر مثبت هیات تشخیص (موضوع ماده 158 این قانون) در فسخ قرارداد کار الزامی است.

تبصره 2 ـ اصلاح 1390 ـ موارد قصور و دستورالعمل ها و آیین نامه های انضباطی کارگاه ها بـه موجب مقرراتی است کـه با پیشنهاد شورای عالی کار بـه تصویب وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی خواهد رسید.

✦ تحلیل

نمایندگان قانونی کارگران و اعضای شورا های اسلامی کار و همچنین داوطلبان واجد شرایط نمایندگی کارگران و شورا های اسلامی کار، در مراحل انتخابات، قبل از اعلام نظر قطعی هیات تشخیص (موضوع ماده 22 قانون شورا های اسلامی کار) و رای هیات حل اختلاف، کماکان بـه فعالیت خود در همان واحد ادامه داده و مانند سایر کارگران مشغول کار و همچنین انجام وظایف و امور محوله خواهند بود.

تبصره 1 ـ هیات تشخیص و هیات حل اختلاف پس از دریافت شکایت در مورد اختلاف فیما بین نماینده یا نمایندگان قانونی کارگران و کارفرما، فورا و خارج از نوبت بـه موضوع رسیدگی و نظر نهایی خود را اعلام خواهند داشت. در هر صورت هیات حل اختلاف موظف است حداکثر ظرف مدت یکماه از تاریخ دریافت شکایت بـه موضوع رسیدگی نماید.

تبصره 2 ـ در کارگاه هایی کـه شورای اسلامی کار تشکیل نگردیده و یا در مناطقی کـه هیات تشخیص (موضوع ماده 22 قانون شورا های اسلامی کار) تشکیل نشده و یا اینکه کارگاه مورد نظر مشمول قانون شورا های اسلامی کار نمی باشد، نمایندگان کارگران و یا نمایندگان انجمن صنفی، قبل از اعلام نظر قطعی هیات تشخیص (موضوع ماده 22 قانون شورا های اسلامی کار) و رای نهایی هیات حل اختلاف کماکان بـه فعالیت خود در همان واحد ادامه داده و مشغول کار و همچنین انجام وظایف و امور محوله خواهند بود.